काठमाडौं । शनिबार न्यायका देवता शनिदेवको पूजा गर्ने गरिन्छ भने मंगलवार र शनिबार भगवान हनुमानको । शनिबारका दिन शनिदेवलाई प्रसन्न पार्न विभिन्न उपाय अपनाइन्छ। ज्योतिष शास्त्रमा शनिलाई क्रूर ग्रह मानिन्छ जसले मानिसलाई कर्म अनुसार फल दिन्छ। शनिको अशुभ प्रभावका कारण व्यवसायमा समस्या, काममा हानि, काममा बाधा, पदोन्नतिमा बाधा र ऋण जस्ता समस्याको सामना गर्नुपर्ने हुन्छ । जानौं शनिदोषका कारण कस्ता समस्या आउँछन् र त्यसलाई कसरी समाधान गर्न सकिन्छ ।

यदि कुंडलीमा शनि अशुभ स्थितिमा छ भने व्यक्ति सधैं विचारमा डुबेको हुन्छ । यस्ता मानिसहरु आफैसँग कुरा गर्छन् । जब शनि अशुभ स्थितिमा हुन्छ, तब व्यक्ति शुभ कार्यमा भाग लिदैन। शनिको अशुभ प्रभावका कारण यस्ता व्यक्ति सधैं क्रोधित रहन्छन् । शनिदोषको प्रभावले यी व्यक्तिको कुनै पनि काम सजिलैसँग हुँदैन ।

भगवान् ग्रहको साथ शनि ग्रहको सम्बन्ध के छ भन्ने कुरा थाहा पाउनु महत्त्वपूर्ण छ । सबैभन्दा पहिला, यो जान्नु पनि महत्त्वपूर्ण छ कि शनि ग्रह र शनिदेव दुई फरक छन् । शनि ग्रहलाई शनिदेव होइन भनिन्छ । भगवान भैरव शनि ग्रहका अध्यक्ष हुनुहुन्छ पनि भनिन्छ । आकाशमा, शनि ग्रह पश्चिम दिशामा देखापर्दछ । हावाको दिशाका स्वामी भगवान् पाण्डव हुनुहुन्छ ।

पुराणअनुसार शनिदेवको टाउकोमा सुनको मुकुट, घाँटी वरिपरि माला र शरीरमा नीलो वस्त्र पनि इन्द्र नीलमणिजस्तो पहिरिनुहुन्छ । उहाँ गिद्दमा सवार गर्नुहुन्छ । भने उहाँ हातमा धनु, काँड र त्रिशूल लिनुहुन्छ। शनि जसलाई भगवान् सूर्यको छोरा भनिन्छ । ३३ कोटी देवताहरूमध्ये एक हुनुहुन्छ । उहाँकी बहिनीको नाम देवी यमुना हो । यद्यपि पुराणमा शनिको सम्बन्धमा धेरै विरोधाभास कथाहरू पाइन्छन् ।

ब्रह्मा पुराणका अनुसार उनका बुबाले उनलाई चित्ररथकी छोरीसँग विवाह गरिदिनु भएकाे थियाे । उहाँकी श्रीमती परम तेजस्विनी हुनुहुन्थ्याे । यस्तो पनि भनिएको छ कि एक रात शनिकी श्रीमती छोरा जन्माउने चाहना लिएर शनि भएको ठाउँमा पुग्नु भएकाे थियाे । तर शनी विष्णुको ध्यानमा मग्न हुनहुन्थ्याे पत्नी कुर्दै थकित हुनुभयाे।

त्यसैले श्रीमती क्रोधित भएर शनिदेवलाई श्राप दिनु भयाे की आजदेखि तपाईंले जे देख्नुहुन्छ नष्ट हुन्छ । तर पछि पत्नीले आफ्नो गल्तीका लागि पश्चाताप गर्नुभयाे, तर उहाँमा श्रापलाई दर्शाउने शक्ति थिएन, तबदेखि शनिदेव टाउको निहुराएर बस्न थाल्नु भयाे भने मान्यता छ । किनभने उहाँ आफ्नो कारण कसैलाई पनि हानी नपरोस् भन्ने चाहानुहुन्छ।

यदि भगवान् शनिले कसैलाई रीस उठेको देख्नुहुन्छ भने, तब बुझ्नुहोस् कि उसको ढाल विभाजित छ । हनुमानजी एक मात्र देवता हुनुहुन्छ जसमाथि शनिको कुनै प्रभाव पार्दैन र उहाँले आफ्ना भक्तहरूलाई पनि शनिकाे प्रभावबाट बचाउनु भयाे । सबै नौ ग्रहका तत्त्वहरू शरीरमा उपस्थित हुन्छन् । त्यहाँ एउटा ग्रह र देवताबीचको भिन्नता छ, तर देवता वा देवता ग्रहहरुको घर को नोकर मानिन्छ । यसैले प्राचीन समयमा सबैको काम तोकिन्थ्यो ।