काठमाडौं । बुढेसकालसम्म स्वस्थ र बलियो रहन चाहने र मधुमेह, रक्तचाप, मुटुको रोग, जोर्नी दुख्ने जस्ता रोग लाग्न नचाहने व्यक्तिले उल्लेखित विधिअनुसार दैनिक मेथीको दाना खानुपर्छ ।

आज हामी तपाईलाई मेथीको दानाका फाइदाहरू बारे बताउछौँ, दाल, करी, तरकारी आदिमा स्वाद र सुगन्ध बढाउन मेथीको दाना प्रयोग गर्छौँ। तर हामीलाई थाहा छैन कि मेथीको दानाले स्वाद र सुगन्ध मात्र बढाउँदैन, यो हाम्रो स्वास्थ्यका लागि पनि निकै फाइदाजनक हुन्छ । मेथीको दाना अंकुराएर खान सकिन्छ। दैनिक मेथीको दाना खानुका यी फाइदाहरू तपाईको जीवनमा परिवर्तन ल्याउनेछन्।

मेथीको दानाको फाईदा :

वर्षको संख्या अनुसार जति दाना लिनुहोस् र हरेक दिन बिहान खाली पेट वा बेलुका पानीको सहायताले चपाउन गाह्रो भएमा निल्नुपर्छ पानी को मद्दत। यसो गर्नाले व्यक्ति सधैं स्वस्थ र सक्रिय रहन्छ र मधुमेह, जोर्नी दुख्ने, सूजन, रक्तचाप, श्लेष्म रोग, अपच आदि जस्ता धेरै रोगहरूबाट सुरक्षित रहन्छ। वृद्धावस्थाका रोगहरू जस्तै साइटिका, घुँडा दुख्ने, हात खुट्टा सुन्निने, मांसपेशीमा तनाव, भोक नलाग्ने, बारम्बार पिसाब लाग्ने, चक्कर लाग्ने जस्ता रोग लाग्दैनन् । जोश, तेज र उर्जाको वृद्धिले व्यक्ति लामो समयसम्म बाँच्नेछ।

मेथीको दाना उपभोग गर्ने तरिका:

मेथीको दाना भिजाएर त्यसको पानी पिउने वा भिजाएको मेथीको दाना छेउमा पिउने, अंकुर्ने र चपाएर वा रस निकाल्ने जस्ता विभिन्न रोगको उपचारका लागि मेथीको दाना धेरै तरिकाले प्रयोग गरिन्छ। र त्यसलाई उमालेर पिउने वा तरकारी बनाएर पिउने, खिचडी वा कढी पकाउँदा सेवन गर्ने, मेथीको दाना बिहान चपाएर खाने र राति पानीमा निल्ने, भुटेर वा दलिया बनाएर खाने । त्यसको धूलो निकालेर ताजा पानीमा लिने, मेथीको लड्डू आदि खानेकुरा बनाउने तर मेथीको सेवन गर्ने सबैभन्दा सुरक्षित र उत्तम उपाय भनेको यसको कासो वा चिया बनाएर पिउनु हो ।

मेथीको दाना खानुका ११ फाइदाहरू:

मधुमेह नियन्त्रण: मेथीको दाना खाँदा मधुमेह नियन्त्रणमा धेरै मद्दत गर्छ। यसको सेवनले पिसाबमा चिनीको मात्रा कम हुन्छ । यसमा पाइने प्राकृतिक फाइबर र इन्सुलिनमा मेथीको दानाको प्रयोगको प्रभावका कारण यो मधुमेहमा निकै फाइदाजनक साबित हुन्छ ।

कोलेस्ट्रोल नियन्त्रणमा

मेथीको दाना खाँदा कोलेस्ट्रोल नियन्त्रण गर्न मद्दत गर्छ मेथीमा पाइने फाइबर ग्यालेक्टोमननले रगतमा कोलेस्ट्रोलको मात्रा घटाउन मद्दत गर्छ । यसको नियमित सेवनले रगतमा क्लट बन्ने सम्भावना कम हुन्छ । र कोलेस्ट्रोल घटाउन मद्दत गर्छ

: मेथीको दानाले पाचन प्रणालीलाई स्वस्थ राख्छ। यसले पेट जल्ने र पेट र आन्द्राको सूजन आदिबाट ठूलो राहत दिन्छ। यसको नियमित सेवनले पेट र आन्द्राको अल्सरबाट आराम मिल्छ। यसमा पाइने घुलनशील फाइबरले कब्जियत हटाउन निकै मद्दत गर्छ।

आन्द्राको क्यान्सरबाट बच्ने उपाय

मेथीमा डाइओजेनिन नामक तत्व पाइन्छ जसले आन्द्राको क्यान्सरबाट बच्न सक्षम हुन्छ । यसको नियमित सेवन गरेमा आन्द्राको क्यान्सरको समस्या कहिल्यै हुँदैन ।

मोटोपना घटाउँछ

आयुर्वेदिक र औषधीय गुणले भरिपूर्ण मेथीमा फाइबर पाइन्छ जसले हाम्रो कब्जियतको समस्यालाई मात्र नभई यसको दाना चपाएर अतिरिक्त क्यालोरी पनि बर्न गर्छ। यसका साथै तौल घटाउन बिहान दुई गिलास मेथी पानी पिउनुहोस् । यसका लागि मेथीलाई रातभर पानीमा भिजाएर बिहान छानेर त्यही पानी पिउनुपर्छ ।

मृगौला रोगमा

बदलिँदो खानपान र व्यस्त जीवनशैली, प्रदूषित पानी र प्रदूषणका कारण मिर्गौला रोग बढ्दै गएको छ । यस्तो अवस्थामा मेथीको दाना प्रयोग गर्नुपर्छ । मिर्गौला स्वस्थ राख्न यो प्रभावकारी खाद्य पदार्थ हो। यसले पत्थरीमा फाइदाजनक औषधिको रुपमा काम गर्छ ।

जोर्नी दुख्ने: मेथीको दानालाई राम्ररी पीस्नुहोस्। बिहान एक चम्चा मेथीको धूलो ताजा पानीसँग खानुहोस्। यसले घुँडाको दुखाईबाट राहत दिन्छ।

अनुहारलाई सुन्दर बनाउनुस् : अनुहारलाई सुन्दर बनाउनको लागि तपाईले धेरै काम गरिरहनु भएको छ । तर तपाईंले मेथीको दाना एकपटक प्रयोग गर्नुपर्छ। यसको फाइदा यो हो कि यसले तपाईंको शरीरबाट फ्री रेडिकलहरू हटाउँछ, जसले अनुहारको गम्भीर समस्याहरू जस्तै झुर्रियाँ, फाइन लाइनहरू, कालो घेराहरू र संक्रमणहरूबाट छुटकारा पाउन मद्दत गर्दछ। मेथीको दानाको अर्को फाइदा पनि छ । यसले अनुहारमा चमक ल्याउने मात्र होइन, अनुहारको कालो घेरा र घामबाट क्षतिग्रस्त छालालाई पनि हटाउँछ।

ज्वरोबाट पनि राहत दिन्छ : मेथीले ज्वरोबाट पनि राहत दिन्छ । यसका लागि मेथीको दाना एक चम्चा कागतीको रस र मह मिसाएर खानुहोस्।

पाचन सम्बन्धी समस्या हटाउँछ: मेथीको दानाले पाचन सम्बन्धी समस्या हटाउन रामबाण औषधीको काम गर्छ। यसले पेट दुख्ने र जलनबाट मात्र राहत दिँदैन, यसले पाचन प्रक्रियामा पनि सुधार गर्छ :

आजको समयमा मधुमेहका बिरामीको संख्या बढ्दै गएको छ । यस्तो अवस्थामा मानिसको ध्यान घरेलु उपचारतर्फ जान्छ । मेथीमा यस्ता धेरै गुण हुन्छन् जसले मधुमेहका बिरामीलाई राहत दिन मद्दत गर्छ । यसमा पाइने एमिनो एसिड तत्वले प्यान्क्रियाजमा इन्सुलिनको स्राव बढाउँछ जसले शरीरमा रगतमा चिनीको मात्रा कम गर्छ।

गर्मीमा यसको धूलो लिनुको सट्टा राति एक गिलास पानीमा भिजाउने, बिहान मेथीको दाना चपाएर भिजाएको पानी पिउने ।(जोय नेपाल)